Akdeniz Diyeti

Diyet denildiği zaman belli bir süre uygulandıktan sonra bırakılan beslenme programları akla gelmektedir. Ancak Akdeniz diyeti bir beslenme şeklidir. Çok fazla kısıtlamanın bulunmaması ve kolay uygulanabilmesi de sürdürülebilirliği açısından oldukça önemlidir. Aynı zamanda çeşitli hastalıklarda beslenme yönetimine hekim planına ek olarak destek olmak amacıyla da kullanılmaktadır.

Akdeniz Diyeti Nedir?

Akdeniz diyeti, 1950'li yıllarda Akdeniz ülkelerindeki insanların genel sağlık ve beslenme durumunun gözlemlenmesi ile ortaya çıkmış bir diyet türüdür. Aynı zamanda UNESCO soyut kültür mirası değerleri arasında bulunan bir beslenme şeklidir.

Akdeniz Diyeti Nasıl Yapılır?

Akdeniz diyeti, uygulanması kolay diyet türlerinden bir tanesidir. Çünkü çok özel ve zor yiyeceklerden oluşmaz. Dikkat edilmesi gereken nokta; yiyecek seçimi, pişirilme yöntemi ve aynı zamanda porsiyon kontrolüdür. Ayrıca Akdeniz diyetinde işlenmiş gıdalara genellikle yer verilmemektedir. Dolayısıyla dengeli bir beslenme biçimidir.

Günlük enerjinin %50 - 55' i tahıl, meyve, sebze, baklagil ve yağlı tohumlardan alınır. Doymuş yağlar, katı yağlar (tereyağı, margarin gibi.) günlük enerjinin %7 - 8 ini yani 20 gramlık bir kısmını oluşturur. Bu diyet türünde katı yağlar yerine zeytinyağı tercih edilmektedir. Rafine şeker yerine ise bal gibi doğal şeker kaynakları kullanılmaktadır. Ayrıca diyette kaçamak olarak adlandırdığımız, yağlı ve şekerli ürünler ayda bir kaç kez tüketilmektedir.

Fiziksel aktivite Akdeniz diyetinin olmazsa olmaz bir parçasıdır. Hayatın içinden; yüzme, yürüyüş, bisiklet gibi her zaman sürdürülebilen aktiviteler tercih edilmektedir.

Çok kapsamlı bir diyet türü olan Akdeniz diyetinde aslında her besin grubundan gıda mevcuttur. Fakat miktarlarının kontrolde tutulması önemlidir.

Akdeniz diyeti uygulanış şekline genel olarak bakıldığında;

• Günde 3 ana öğünün yanına 1-2 ara öğün eklenebilmektedir. Ancak şart değildir. Öğün sayısı tamamen kişiye göre değişmektedir.
• Ara öğünlerde kavrulmamış kuruyemişler, süt grubu ürünleri ve meyve tüketilmelidir.
• Sebzeler haşlama, fırın ya da buhar gibi sağlıklı yöntemlerle pişirilmelidir.
• Haftada 2-3 kez balık tüketilebilir. Ancak kızartılmamalıdır.
• Tereyağı, margarin, kuyruk yağı gibi hayvansal kaynaklı yağların tüketim miktarına dikkat edilmelidir. Katı yağlar yerine zeytinyağı ağırlıkla tercih edilmelidir.
• Kırmızı et tüketimi azaltılmalıdır.
• Gün içinde yeterli su tüketimine özen gösterilmelidir.
• Karbonhidrat ihtiyacı kompleks karbonhidratlardan (tam tahıllı, çavdarlı, tam buğday unlu ekmekler, tahıllar) karşılanmalıdır.
• Protein ihtiyacının bir kısmı bitkisel kaynaklı proteinlerden karşılanmalıdır.

Akdeniz Diyeti Neden Sağlıklı Kabul Edilir?

Bir beslenme şeklinin sağlıklı sayılabilmesi için yeterli ve dengeli olmasının yanı sıra sürdürülebilir olması da gerekmektedir. Akdeniz diyeti ile sağlıklı bir şekilde beslenmek mümkündür. Dolayısıyla bu diyet türü sağlıklı beslenme programı olarak kabul edilmektedir. Kilo yönetimi için de yararlı bir çerçeve olabilir.

Akdeniz diyeti zor yiyeceklerden oluşmayan lezzetli bir beslenme programıdır. Bu sayede sürdürülebilen bir diyet türü olarak karşımıza çıkmaktadır.

Akdeniz Diyeti Hangi Durumlarla İlişkilendirilir?

Akdeniz diyetinde doymamış yağ asitleri ve diyet lifi oldukça zengindir. Aynı zamanda besin çeşitliliği ve yüksek düzeyde antioksidan içermesi nedeniyle bu diyetin bazı sağlık durumları üzerinde olumlu etkileri olabileceği düşünülmektedir. Hekimin planladığı tedaviye destek olarak da kullanılan bir beslenme programıdır; tedavinin yerini tutmaz. İlişkilendirilen durumlar;

• Kanser
• Kalp damar hastalıklarında
• Metabolik sendrom
• Obezite
• Tip 2 diyabet
• Alzheimer
• Depresyon
• Bunama

Akdeniz Diyetinde Ne Yenir?

Akdeniz diyetinde bulunan gıdalar;

• Balık
• Yağlı tohumlar
• Yumurta
• Sebze ve meyveler
• Süt ve ürünleri
• Tam tahıllı ekmekler ve tahıllar
• Kuru baklagiller
• Az miktarda tavuk, hindi ve kırmızı et
• Zeytin ve zeytinyağı

 

Akdeniz Diyetinde Neler Yasaktır?

Akdeniz diyeti besin çeşitliliği yönünden oldukça zengindir. Ancak;

• Hazır paketli yiyecekler
• Kızarmış yiyecekler
• İşlenmiş et ürünleri ve işlenmiş diğer yiyecekler minimuma düşürülmelidir.
• Tereyağı, kuyruk yağ, iç yağ, margarin gibi katı yağlar
• Şeker ve şeker içeren yiyecek/içecekler ise sınırlı tüketilmelidir.

Faydaları Nelerdir?

Akdeniz diyetinin faydalarına bakıldığında;

• Daha sağlıklı damar yapısıyla ilişkilendirilir.
• Daha düşük enflamasyonla ilişkilendirilir.
• Bazı kanser türlerinin daha düşük riskiyle ilişkilendirilmektedir; araştırmalar sürmektedir.
• Sağlıklı yaşlanmayı destekleyebilir.
• Kilo yönetimini destekleyebilir.
• Lif içeriği sayesinde sindirim sistemini ve kabızlığı destekleyebilir.
• Kalp ve damar sağlığı ile ilişkilendirilir.
• Bağışıklık sistemini destekleyebilir.
• Ruh hali üzerindeki olası rolü araştırılmaktadır.
• Genel olarak sağlıklı bir yaşam tarzını destekler.

Akdeniz Diyeti ile Ne Kadar Kilo Verilir?

Verilen kilo miktarı kişinin boyuna, kilosuna, cinsiyetine ve harcadığı enerjiye göre değişkenlik göstermektedir. Dolayısıyla herkes için kesin bir miktar belirtilmesi doğru değildir. Plan kademeli ve sürdürülebilir değişim için hazırlanır ve her kontrolde güncellenir; sonuçlar kişiden kişiye değişir.

Akdeniz Diyeti Örnek Liste

Not: Miktarlar kişiye göre değişeceği için miktar belirtilmemiştir.

Kahvaltı: Peynir, zeytin, yumurta, domates, salatalık, tam tahıl ekmeği

Öğle-Akşam: Ev yemeği + yoğurt + tahıllı ekmek veya bulgur

Ara Öğün: Meyve-yoğurt-çiğ çerez

Uzman Diyetisyen İle Neden İlerlenmelidir?

Her diyet programında olduğu gibi Akdeniz diyetinde de uzman diyetisyen desteği oldukça önemlidir. Sağlıklı ve size uygun bir beslenme programının oluşturulabilmesi için bu süreç uzman diyetisyen ile birlikte yürütülmelidir.

Size Özel Diyet Listesi İçin...

Akdeniz diyeti kliniğimizde uygulamayı en çok tercih ettiğimiz bir diyet türüdür. Nedeni ise, belirli yasakların olmaması, her şeyi içinde barındırabilen bir diyet oluşu ve sürdürülebilir olmasıdır.

Akdeniz diyeti konusunda desteğe ihtiyaç duymanız halinde, iletişim formu doldurabilir, whatsapp butonunu kullanabilir , iletişim sayfamıza giderek direkt arama gerçekleştirebilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel durumunuz için hekiminize ve diyetisyeninize danışın.